Ballina Lajme Greqia kundër shitjes së nëndetëseve gjermane për Turqinë

Greqia kundër shitjes së nëndetëseve gjermane për Turqinë

SHPËRNDAJE

Greqia po dyfishon përpjekjet diplomatike disamujore për të bindur Gjermaninë që të ndalojë shitjen e nëndetëseve të saj për Turqinë, duke thënë se shitja e planifikuar e nëndetëseve do të ndryshonte ekuilibrin e fuqisë detare në Mesdheun lindor.

Greqia dhe Turqia janë përfshirë në mosmarrëveshje rreth statusit territorial të tokave dhe ujërave të Mesdheut – dhe më e rëndësishmja, rreth rezervave të gazit dhe naftës që gjenden aty. Rezervat energjitike të Mesdheut lindor kanë bërë që të shtohen interesat e fuqive fqinje.

Turqia ka thënë se do të vazhdojë kërkimet për naftë dhe gaz në ujërat e debatueshme të Mesdheut lindor, skenë kjo ku gushtin e kaluar pati një përplasje mes anijeve ushtarake turke dhe greke gjatë një ballafaqimi detar. Situata bëri që të dy vendet anëtare të NATO-s të ishin shumë pranë një përplasjeje ushtarake.

Presidenti turk Rexhep Tajip Erdogan tha të premten, gjatë një turneu në provincën veriperëndimore të Turqisë në Sakarya të Detit të Zi: “Cilatdo qofshin të drejtat tona, ne do t’i marrim ato në një mënyrë ose në një tjetër. Do të vazhdojmë operacionet tona të kërkimit të naftës në Mesdheun lindor, Qipro dhe të gjitha ato dete”, tha ai.

Nëndetësja e parë, nga gjashtë nëndetëset gjermane me destinacion Turqinë, u hodh në det në fillim të vitit, dhe parashikohet t’i bashkohet flotës detare turke vitin që vjen. Pesë nëndetëset e tjera të klasit Reis do të dorëzohen gjatë viteve që vijnë në bazë të marrëveshjes me vlerë rreth 4 miliardë dollarë.

Greqia i kërkoi Bashkimit Evropian muajin e kaluar që të vendoste një embargo armësh ndaj Turqisë, por Gjermania, Spanja dhe Italia e kundërshtuan kërkesën.

“Greqia është gjendur në mes të ndryshimeve jashtëzakonisht të shpejta gjeopolitike në Mesdheun lindor”, thotë Vassilis Ntousas, këshilltar i politikave për marrëdhëniet ndërkombëtare në Fondacionin për Studime Progresive Evropiane në Bruksel.

“Athina ka reaguar ndaj një përzierjeje shpërthyese interesash konkurruese detare, pretendimeve energjitike dhe manovrave ushtarake, duke ndjekur një politikë të jashtme gjithnjë e më proaktive”, thotë ai. Në një shkrim të botuar javën e kaluar ai thotë se, “Greqia ka biseduar me vendet anëtare (BE) që zakonisht ndjekin një qasje më pajtuese ndaj Turqisë si Spanja, Italia dhe Malta.”

Tensionet detare janë ulur kohët e fundit në Mesdheun lindor, ku Greqia dhe Turqia kanë një mosmarrveshje të gjatë lidhur me statusin e Qipros, pas disa raunde bisedimesh kokë më kokë mes kryediplomatëve të Athinës dhe Ankarasë.

Kryeministri grek Kyriakos Mitsotakis dhe zoti Erdogan u takuan gjithashtu gjatë Samitit të NATO-s në Bruksel në qershor, ndërsa që të dy u zotuan për të mos zhvilluar stërvitje detare gjatë muajve të ardhshëm.

Gazeta e përditshme greke Kathimerini, që botohet në Athinë, tha se zoti Erdogan “u duk i prirur për të mos shkaktuar tensione” duke shtuar se “një sezon i qetë turizmi është po aq i rëndësishëm për Turqinë sa ç’është edhe për Greqinë. Për më tepër, zoti Erdogan dëshiron të zbusë marrëdhëniet me BE-në dhe Shtetet e Bashkuara.”

Presidenti Erdogan ka irrituar aleatët e NATO-s duke blerë raketa ruse tokë-ajër dhe duke ndërhyrë në Siri dhe Libi.